Tham quan di tích Thành Cổ Loa Hà Nội - Ngôi thành cổ nhất Việt Nam

Thành Cổ Loa là một địa điểm du lịch mang đậm các giá trị lịch sử và văn học nghệ thuật. Hãy dành một ngày cuối tuần đẹp trời để khám phá thành Cổ Loa nhé.

'

1. Thành Cổ Loa nằm ở đâu?

Nằm cách trung tâm thành phố 24km, khu di tích lịch sử thành Cổ Loa trải rộng trên địa phận 3 xã là Cổ Loa, Việt Hùng, Dục Tú thuộc huyện Đông Anh, Hà Nội. Với diện tích lên tới 500ha đây là tòa thành có niên đại cổ nhất Việt Nam. Được xây dựng từ thế kỷ thứ III TCN dưới thời vua An Dương Vương, thành Cổ Loa là kinh đô của nhà nước Âu Lạc và của nhà nước phong kiến dưới thời Ngô Quyền thế kỷ X.

'

2. Cách đi tới Thành Cổ Loa

Xe bus:

Có khá nhiều tuyến xe bus di chuyển đến Cổ Loa. Tùy vào vị trí xuất phát mà bạn hãy lựa chọn tuyến xe buýt phù hợp với mình. Bạn có thể tham khảo một vài tuyến dưới đây:

Tuyến 15: Bến xe Gia Lâm – Phố Nỉ

Tuyến 17: Long Biên – Nội Bài

Tuyến 46: Bến xe Mỹ Đình – Thị trấn Đông Anh

Tuyến 59: Thị trấn Đông Anh – Học viện Nông nghiệp Việt Nam

Giá vé giao động từ 7.000 đồng - 9.000 đồng/ lượt.

Phương tiện cá nhân: ô tô, xe máy

Nếu di chuyển bằng phương tiện cá nhân, bạn có thể đi theo các gợi ý dưới đây:

Xuất phát từ cầu Thăng Long: bạn di chuyển theo tuyến đường ra Phạm Văn Đồng - cầu Thăng Long – rẽ xuống Hải Bối - đường 6 km - ra quốc lộ 3 - đường Cổ Loa.

Xuất phát từ cầu Chương Dương: bạn di chuyển từ trung tâm thành phố - cầu Chương Dương - Nguyễn Văn Cừ - cầu Đông Trù - đường Tiên Hội - Quốc Lộ 3 - đường Cổ Loa.

Xuất phát từ cầu Nhật Tân: bạn di chuyển từ trung tâm thành phố - cầu Nhật Tân - rẽ xuống đường 5 kéo dài - tới ngã 3 rẽ ra Quốc Lộ 3 - đường Cổ Loa.

'

3. Kiến trúc và ý nghĩa lịch sử Thành Cổ Loa

Kiến trúc độc đáo

Tòa thành được xây dựng với thiết kế xoắn ốc vậy nên nó còn có một tên gọi khách là Loa Thành.

Thành Cổ Loa theo tương truyền gồm 9 vòng xoáy trôn ốc, nhưng căn cứ trên dấu tích hiện còn, các nhà khoa học nhận thấy thành có 3 vòng, trong đó vòng thành nội rất có thể được làm về sau, dưới thời Ngô Quyền. Chu vi vòng ngoài 8 km, vòng giữa 6,5 km, vòng trong 1,6 km, diện tích trung tâm lên tới 2 km². Thành được xây theo phương pháp đào đất đến đâu, khoét hào đến đó, thành đắp đến đâu, lũy xây đến đó. Mặt ngoài lũy dốc thẳng đứng, mặt trong thoải để đánh vào thì khó, trong đánh ra thì dễ. Lũy cao trung bình từ 4–5 m, có chỗ cao đến 8–12 m. Chân lũy rộng 20–30 m, mặt lũy rộng 6–12 m. Khối lượng đất đào đắp ước tính 2,2 triệu mét khối.

- Thành nội hình chữ nhật, cao trung bình 5 m so với mặt đất, mặt thành rộng từ 6–12 m, chân rộng từ 20–30 m, chu vi 1.650 m và có một cửa nhìn vào tòa kiến trúc Ngự triều di quy.

- Thành trung là một vòng thành không có khuôn hình cân xứng, dài 6.500 m, nơi cao nhất là 10 m, mặt thành rộng trung bình 10 m, có bốn cửa ở các hướng đông, bắc, tây bắc và tây nam, trong đó cửa đông ăn thông với sông Hồng.

- Thành ngoại cũng không có hình dáng rõ ràng, dài hơn 8.000m, cao trung bình 3–4 m (có chỗ tới hơn 8 m).

Mỗi vòng thành đều có hào nước bao quanh bên ngoài, hào rộng trung bình từ 10m đến 30m, có chỗ còn rộng hơn. Các vòng hào đều thông với nhau và thông với sông Hoàng. Sự kết hợp của sông, hào và tường thành không có hình dạng nhất định, khiến thành như một mê cung, là một khu quân sự vừa thuận lợi cho tấn công vừa tốt cho phòng thủ.

'

Ý nghĩa lịch sử 

Dưới thời Âu Lạc, Cổ Loa tọa lạc tại một vị trí vô cùng đắc địa, nằm trên đỉnh của tam giác châu thổ Sông Hồng, là đầu mối quan trọng của cả đường bộ và đường thủy, là nơi chứng kiến giai đoạn phát triển mới của cư dân Việt cổ. Bởi vậy mà nơi đây đã được chọn làm kinh đô của đất nước Âu Lạc từ thế kỷ III TCN và nhà nước của vua Ngô Quyền thế kỷ X SCN.

Đây là nơi lưu giữ hàng loạt di chỉ khảo cổ phản ánh quá trình phát triển liên tục của dân tộc Việt Nam từ sơ khai qua các thời kỳ. Nhờ vậy mà các nhà khảo cổ học đã khám phá ra văn hoá Đông Sơn độc đáo, giá trị hay còn được gọi nền văn minh sông Hồng thời kỳ tiền sử của dân tộc Việt Nam.

Được đánh giá là “tòa thành cổ nhất, quy mô lớn và bậc nhất và cấu trúc cũng thuộc loại độc đáo nhất trong lịch sử xây dựng thành lũy của người Việt cổ”, hiện nay Cổ Loa đã được công nhận là một trong 21 khu du lịch Quốc gia. Đến đây, bạn sẽ được tham quan quần thể các công trình nổi tiếng như đền thờ An Dương Vương, đình Cổ Loa, đền Thượng, giếng Ngọc, tượng Cao Lỗ, am Mỵ Châu… tất cả đều nằm trong khu di tích thành Cổ Loa.

Mô hình HQ tổng thể thành Cổ Loa

'

4. Các điểm tham quan ở thành Cổ Loa

Vé vào thành Cổ Loa

Vé vào thành Cổ Loa có giá là 10.000 đồng/người.

Thời gian mở cửa từ 6h30 đến 18h00 hàng ngày. 

'

Đền thờ An Dương Vương

Du lịch thành Cổ Loa phải kể đến đầu tiên đền thờ An Dương Vương hay còn gọi là Đền Thượng – nơi vua ở trước kia. Kiến trúc của khu đền thờ cũng rất độc đáo qua các hình chạm khắc và những linh vật trước cổng đền.

'

Giếng Ngọc thành Cổ Loa

Giếng Ngọc nằm giữa hồ Bán Nguyệt và cũng ngay cửa đền vua An Dương Vương. Nước trong giếng Ngọc nếu nhìn từ xa sẽ thấy màu hơi đỏ ngầu, nổi bật giữa màu nước hồ trong xanh và cây cối mát mẻ.

Theo truyền thuyết xưa kể lại, đây là nơi Trọng Thủy đã từng gieo mình xuống vì quá hối hận và thương tiếc cho nàng Mỵ Châu.

'

Ngự Triều Di Quy – đình Cổ Loa

Ngự Triều Di Quy là nơi trước đây vua thường thiết triều. Nơi này được xây dựng bề thế với nhiều nét kiến trúc tiêu biểu như Tứ linh và Tứ quý. Dưới thời nhà Lê, ngôi đình này được dựng lại vững chãi và lưu giữ giá trị gần như nguyên vẹn cho tới tận ngày nay.

'

Am Bà Chúa

Tương truyền, đây là nơi an nghỉ của Mỵ Châu. Bởi khi nàng gieo mình xuống biển tự vẫn, ngư dân gần đó thấy một tảng đá hình người không đầu dạt vào bờ biển, toan hô người khiêng về thì đi đến khu vực gốc đa (nay là Am Bà Chúa) thì đứt gánh. Vậy nên đã lập tại nơi đây một am thờ, dưới bóng mát của cây đa nghìn năm tuổi.

Mặc dù chưa xác định được truyền thuyết là có thật hay không nhưng ngày nay đền vẫn thờ phụng công chúa Mị Châu trong trang phục kiêu sa nhưng không có đầu.

'

Đền thờ Cao Lỗ

Cao Lỗ là vị tướng tài ba dưới thời vua An Dương Vương, được mệnh danh là ông tổ vũ khí của nước Việt. Ông là tác giả của cây nỏ thần – Nỏ Liên Châu và chính ông cũng là người chỉ huy trực tiếp việc xây thành Cổ Loa. Đền thờ được dựng lên để tưởng nhớ công lao to lớn của vị tướng này.

'

Lễ hội ở thành Cổ Loa

Lê hội thành Cổ Loa sẽ kéo dài từ mùng 6 cho đến ngày 16 tháng Giêng hàng năm. Cũng giống như giỗ tổ Hùng Vương, đây là dịp để người dân tưởng nhớ công lao đắp lũy xây thành của Thục Vương. Bên cạnh đó mọi người cũng đến đây để cầu mưa thuận gió hòa, mùa mang tốt tươi và một năm mới an lành.

'

5. Đặc sản thành Cổ Loa

Cổ Loa nổi tiếng với món cháo trai bổ dưỡng thơm phưng phức. Cháo được ăn kèm với quẩy nóng; hành phi; ruốc và vài miếng cà muối xổi.

Bên cạnh đó, ẩm thực Sóc Sơn còn vô cùng độc đáo với những món ăn mang đậm phong vị núi rừng Tây Bắc như bún Mạch Tràng, nem chim, chả ốc, đặc sản gà đồi, bánh đúc sốt xanh…

Nhà hàng sen Loa Thành: 34 Quốc lộ 3, Cổ Loa, Đông Anh, Đông Anh Hà Nội

Nhà hàng Sơn Viên: 57 Quốc lộ 3, Đông Anh, Hà Nội

Nhà hàng ẩm thực Loa Thành: Sân Bóng Xóm Vang, Cổ Loa, Đông Anh, Hà Nội